Andrzej Świątkowski-  autor jest prawnikiem, specjalizuje się w sprawach międzynarodowych

Szereg zdarzeń w życiu człowieka ma bezpośredni wpływ na jego sytuację prawną. Najbardziej naturalne z nich, takie jak urodzenie, małżeństwo czy zgon, kształtują podstawowy status prawny każdego z nas, określany mianem stanu cywilnego osoby. Zdarzenia te podlegają rejestracji przez urzędy państwowe (zazwyczaj są to Urzędy Stanu Cywilnego), pod postacią aktów stanu cywilnego. Na potwierdzenie wystąpienia zdarzeń z zakresu stanu cywilnego, wydawane są podmiotom uprawnionym do ich otrzymania tzw. odpisy (skrócone, zupełne) aktów stanu cywilnego.

Urodzenia, małżeństwa i zgony zaistniałe w Polsce, podlegają rejestracji we właściwych USC (zgodnie z miejscem zdarzenia). Analogicznie; urodzenia, małżeństwa i zgony, które wystąpiły za granicą, rejestrowane są w odpowiednich urzędach danego państwa i nie znajdują odzwierciedlenia w polskich księgach stanu cywilnego. Aby zdarzenie stanu cywilnego, które zaistniało w innym kraju, było również odnotowane w polskim urzędzie, należy je tam zarejestrować.

Zarejestrowanie takiego zdarzenia, następuje zaś (zasadniczo) w wyniku transkrypcji (wpisania, umiejscowienia) zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego. Instytucję tę reguluje art. 73 ustawy z dnia 29 września 1986 roku Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz.U. z 2004 r. Nr 161, poz. 1688). Zgodnie z ustępem 1 powoływanego przepisu: Akt stanu cywilnego sporządzony za granicą może być wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu.

Transkrypcja jest wiernym przepisaniem treści zagranicznego aktu do krajowych ksiąg, powstały jednak jego polski odpowiednik stanowi odrębny, autonomiczny byt. Po jej przeprowadzeniu i wydaniu wnioskodawcy polskiego odpisu, w krajowym obiegu prawnym pojawi się dokument, który po pierwsze potwierdzać będzie fakt wystąpienia danego zdarzenia z zakresu stanu cywilnego, a po drugie będzie rozpoznawalny w ramach wszelkich krajowych procedur (sądowych, administracyjnych, innych), w których wystąpi konieczność legitymowania się polskim odpisem.