URLOP OJCOWSKI (TACIERZYŃSKI) – CO TO JEST, OD KIEDY OBOWIĄZUJE, KTO MOŻE Z NIEGO KORZYSTAĆ?

Obowiązująca od 1 stycznia 2010 roku nowelizacja Kodeksu Pracy wprowadziła szereg zmian w przepisach dotyczących urlopów macierzyńskich. Istotnym novum wprowadzonym przez ustawodawcę są urlopy ojcowskie (tacierzyńskie).

Od 1 stycznia 2010 nie tylko matki, ale również ojcowie będą mogli korzystać z płatnego urlopu, w trakcie którego będą mogli wesprzeć żonę/ partnerkę, poznać i zaopiekować się swoim dzieckiem.

Zgodnie z art. 182 ³ KP pracownik – ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze 2 tygodni, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia.
Zatem zgodnie z w/w przytoczonym artykułem urlop ojcowski przysługuje pracownikowi – ojcu, który zatrudniony jest na podstawie przepisów kodeksu pracy. Osoby, które świadczą pracę na podstawie umów cywilno- prawnych ( a więc np. zlecenia, o dzieło) nie będą mogły korzystać z takiego urlopu.

Urlopu ojcowskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika- ojca wychowującego dziecko.
Wniosek o urlop musi zostać złożony najpóźniej na 7 dni przed planowanym urlopem. Pracodawca nie może odmówić pracownikowi udzielenia takiego urlopu.

Ważne !!!
W 2010 i 2011 roku wymiar urlopu ojcowskiego wynosi 1 tydzień.
Dopiero od stycznia 2012 roku wymiar urlopu ojcowskiego będzie zwiększony do 2 tygodni.

Za okres przebywania na urlopie ojcowskim ojciec dziecka będzie otrzymywał zasiłek ojcowski (odpowiednik zasiłku macierzyńskiego) w wysokości 100 % średniej pensji z ostatnich 12 miesięcy.

Tydzień urlopu ojcowskiego odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

Po zakończeniu urlopu ojcowskiego pracodawca zobowiązany jest do przyjęcia pracownika na dotychczasowe stanowisko pracy, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisko równorzędne z zajmowanym przed tym urlopem lub na innym stanowisku odpowiadającym  jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem za pracę jakie otrzymywałby, gdyby nie skorzystał z urlopu.
W/w zasady wynikają z zapisu art. 183² KP i głównie dotyczą urlopów macierzyńskich. Ustawodawca nakazuje jednak, aby ojcowie- pracownicy byli chronieni przed zwolnieniem podobnie jak matki. Oczywiście należy wziąć pod uwagę fakt, że 1 lub 2 tygodnie urlopu ojcowskiego nie powodują konieczności reorganizacji pracy u pracodawcy w takim zakresie jak półroczna nieobecność pracownicy – matki. Nie mniej jednak świadomość bezpieczeństwa zatrudnienia po skorzystaniu z urlopu ojcowskiego, który jest dodatkowym urlopem w ciągu danego roku, może przyczynić się do tego, że ojcowie będą chętniej z niego korzystali.

Zaletą urlopu ojcowskiego jest to, że można z niego skorzystać w tym samym czasie kiedy z urlopu macierzyńskiego korzysta kobieta. Dzięki takiemu rozwiązaniu oboje rodzice mogą spędzić ze swoim dzieckiem pierwsze dni wspólnie.

Pozostałe urlopy (np. urlop wychowawczy) przysługujące ojcu zgodnie z Kodeksem Pracy rodzice muszą dzielić w czasie, tzn. nie mogą z nich korzystać w tym samym okresie.  Ponadto Kodeks Pracy zobowiązuje rodziców do sporządzenia oświadczeń, że nie będą z tych urlopów korzystali jednocześnie.


PODSTAWA PRAWNA:
USTAWA z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy — Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.2008r, nr 237 poz. 1654)
USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. 1974 Nr 24 poz. 141 z późn. zm.)
Ustawa z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U.Nr 60, poz. 636, z późn. zm.)

autorka: dr Anna Konopacka